KONTAKTY Z DZIECKIEM PO ROZWODZIE. JAK JE USTALIĆ I CO ZROBIĆ, GDY DRUGI RODZIC JE UTRUDNIA?

Po rozwodzie lub rozstaniu rodziców jednym z najważniejszych problemów praktycznych jest ustalenie, w jaki sposób dziecko będzie utrzymywało kontakt z rodzicem, z którym nie mieszka na co dzień. Spór o kontakty często dotyczy weekendów, wakacji, świąt, odbierania dziecka ze szkoły, rozmów telefonicznych oraz sytuacji, w których jeden rodzic zarzuca drugiemu utrudnianie spotkań.

Kontakty z dzieckiem nie są wyłącznie uprawnieniem rodzica. Zgodnie z art. 113 § 1 K.r.o . rodzice oraz dziecko mają prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów, niezależnie od władzy rodzicielskiej.

Czym są kontakty z dzieckiem?

Kontakty obejmują nie tylko osobiste spotkania, ale także odwiedziny, zabieranie dziecka poza miejsce stałego pobytu, bezpośrednie porozumiewanie się, korespondencję oraz korzystanie z komunikacji elektronicznej. Wynika to z art. 113 § 2 K.r.o.

W praktyce oznacza to, że kontakty można uregulować bardzo szczegółowo. Orzeczenie albo ugoda mogą wskazywać konkretne dni tygodnia, godziny odbioru i odprowadzenia dziecka, sposób spędzania świąt, ferii, wakacji, urodzin, Dnia Matki, Dnia Ojca, a także zasady rozmów telefonicznych lub kontaktu online.

Czy kontakty zależą od władzy rodzicielskiej?

Nie należy utożsamiać kontaktów z władzą rodzicielską. Rodzic może mieć ograniczoną władzę rodzicielską, a mimo to nadal mieć prawo i obowiązek kontaktowania się z dzieckiem. Kontakty mogą zostać ograniczone albo zakazane dopiero wtedy, gdy wymaga tego dobro dziecka.

Jeżeli dobro dziecka tego wymaga, sąd opiekuńczy może ograniczyć kontakty, na przykład zakazać zabierania dziecka poza miejsce stałego pobytu, dopuścić spotkania wyłącznie w obecności drugiego rodzica, opiekuna, kuratora lub innej osoby albo ograniczyć kontakty do określonych form porozumiewania się na odległość.

Jak ustalić kontakty z dzieckiem po rozwodzie?

Najlepszym rozwiązaniem jest porozumienie rodziców. Jeżeli dziecko stale mieszka u jednego z rodziców, rodzice powinni wspólnie określić sposób utrzymywania kontaktów, kierując się dobrem dziecka i uwzględniając jego rozsądne życzenia.

Jeżeli rodzice nie mogą dojść do porozumienia, sprawę rozstrzyga sąd opiekuńczy. Taką zasadę przewiduje art. 113(1) K.r.o.

Wniosek powinien być możliwie konkretny. Zamiast ogólnego żądania kontaktów warto wskazać, że rodzic chce spotykać się z dzieckiem na przykład w co drugi weekend od piątku po zajęciach szkolnych do niedzieli wieczorem, w jeden dzień w tygodniu, przez część wakacji, ferii i świąt oraz w określony sposób w urodziny dziecka.

Co powinien zawierać dobry plan kontaktów?

Dobry plan kontaktów powinien być precyzyjny i możliwy do wykonania. Warto określić, kto odbiera dziecko, gdzie następuje odbiór, kto odwozi dziecko, jak wygląda kontakt w razie choroby, jak rodzice informują się o przeszkodach oraz co dzieje się, gdy termin kontaktu wypada w święto albo dzień wolny od szkoły.

W sprawach konfliktowych warto unikać zapisów ogólnych, takich jak kontakty po wcześniejszym uzgodnieniu. Taki zapis może sprawdzić się przy dobrej komunikacji rodziców, ale w sytuacji sporu często prowadzi do dalszych problemów, ponieważ każdy z rodziców rozumie go inaczej.

Zabezpieczenie kontaktów na czas sprawy

Sprawa sądowa o kontakty może trwać dłużej niż kilka tygodni. Dlatego w wielu przypadkach warto rozważyć wniosek o zabezpieczenie kontaktów na czas trwania postępowania. Dzięki temu rodzic może uzyskać tymczasowe uregulowanie spotkań jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy.

Zabezpieczenie jest szczególnie istotne wtedy, gdy kontakty zostały nagle przerwane, dziecko nie widuje jednego z rodziców od dłuższego czasu albo drugi rodzic uzależnia spotkania od własnej zgody. We wniosku trzeba wykazać, dlaczego tymczasowe uregulowanie kontaktów jest potrzebne dla dobra dziecka.

Co zrobić, gdy drugi rodzic utrudnia kontakty?

Utrudnianie kontaktów może przyjmować różne formy. Może polegać na nieprzygotowywaniu dziecka do spotkania, odwoływaniu kontaktów w ostatniej chwili, nieodbieraniu telefonu, wyjeżdżaniu z dzieckiem bez uzgodnienia albo nastawianiu dziecka przeciwko drugiemu rodzicowi.

W pierwszej kolejności warto gromadzić dowody. Przydatne mogą być wiadomości SMS, e-maile, historia połączeń, notatki z konkretnych dni, potwierdzenia przyjazdu po dziecko, zeznania świadków oraz dokumentacja pokazująca, że rodzic był gotowy do wykonania kontaktu.

Jeżeli kontakty wynikają z orzeczenia sądu albo ugody zawartej przed sądem lub mediatorem, możliwe jest wszczęcie postępowania dotyczącego wykonywania kontaktów. Procedura ma charakter dwuetapowy: najpierw sąd może zagrozić nakazaniem zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie, a jeśli naruszenia nadal występują, może nakazać zapłatę należnej sumy.

Czy można zmienić wcześniejsze orzeczenie o kontaktach?

Tak. Jeżeli zmieniła się sytuacja dziecka lub rodziców, sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie w sprawie kontaktów, jeżeli wymaga tego dobro dziecka. Podstawę stanowi art. 113(5) Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Zmiana może być potrzebna na przykład wtedy, gdy dziecko rozpoczęło naukę w innej miejscowości, zmieniły się godziny pracy rodzica, rodzic przeprowadził się daleko od miejsca zamieszkania dziecka, dziecko jest starsze i ma inne potrzeby albo dotychczasowy harmonogram okazał się niewykonalny.

Jakie dowody przygotować w sprawie o kontakty?

W sprawie o kontakty ważne są dowody pokazujące relację rodzica z dzieckiem, dotychczasowy sposób opieki, warunki mieszkaniowe, dyspozycyjność rodzica i rzeczywiste problemy w wykonywaniu kontaktów. Znaczenie mogą mieć wiadomości między rodzicami, dokumenty ze szkoły lub przedszkola, zaświadczenia lekarskie, opinie specjalistów, zdjęcia, bilety, potwierdzenia przejazdów i zeznania świadków.

Jeżeli rodzic zarzuca utrudnianie kontaktów, powinien przedstawić konkretne daty i sytuacje. Im bardziej precyzyjna dokumentacja, tym łatwiej wykazać, że problem nie ma charakteru incydentalnego, lecz powtarzalny.

Najczęstsze błędy rodziców

Pierwszym błędem jest składanie zbyt ogólnego wniosku. Sąd powinien otrzymać konkretną propozycję harmonogramu, a nie jedynie ogólne żądanie umożliwienia kontaktów.

Drugim błędem jest traktowanie konfliktu między rodzicami jako ważniejszego niż dobro dziecka. Sąd koncentruje się przede wszystkim na sytuacji dziecka, jego bezpieczeństwie, stabilności i potrzebie utrzymywania więzi z obojgiem rodziców.

Trzecim błędem jest brak dowodów. W sprawach o kontakty same twierdzenia często nie wystarczają, zwłaszcza gdy druga strona przedstawia odmienną wersję wydarzeń.

Powiązane artykuły

W sprawach rodzinnych kontakty z dzieckiem często łączą się z alimentami. Warto przeczytać także artykuł: Alimenty na dziecko w 2026 roku.

Jeżeli sprawa dotyczy również rozliczeń po rozwodzie, pomocny może być wpis: Kredyt hipoteczny a podział majątku po rozwodzie.

Kontakty z dzieckiem po rozwodzie powinny być ustalone w sposób konkretny, stabilny i zgodny z dobrem dziecka. Jeżeli rodzice potrafią się porozumieć, mogą ustalić harmonogram samodzielnie albo w ugodzie. Jeżeli porozumienie nie jest możliwe, sprawę rozstrzyga sąd.

W przypadku utrudniania kontaktów warto działać szybko, dokumentować konkretne naruszenia i rozważyć odpowiedni wniosek do sądu. Dobrze przygotowane pismo powinno zawierać jasny harmonogram, uzasadnienie, dowody i odniesienie do dobra dziecka.

Kancelaria Radcy Prawnego Grzegorz Michalik prowadzi sprawy rodzinne, w tym sprawy o ustalenie kontaktów z dzieckiem, zabezpieczenie kontaktów, zmianę kontaktów oraz postępowania dotyczące utrudniania wykonywania kontaktów.